Uluslararası Kara Yolu Eşya Taşımacılığındaki Ana Güzergahları

Türkiye’nin dış ticaretinde en büyük paya sahip olan Avrupa Birliği ülkelerine yapılmakta olan taşımacılık için iki önemli güzergâhı bulunmaktadır. Türkiye’nin doğu ve güneyinden Kafkaslar, Orta Asya ve Ortadoğu bölgelerine yapılan kara yolu taşımacılığı çeşitli belirsizlik ve yeniden yapılanmalar neticesinde gelişme göstermesine rağmen istenilen seviyeden uzaktır. Bu nedenle düzenli ve sürekli olarak gerçekleştirilen, yasal ve teknik altyapısı uluslararası evden eve nakliyat standartlara ulaşmış olan iki güzergâh Türkiye açısından son derece stratejiktir. Bunlar:

  • Kapıkule Sınır Gümrük Kapısı’ndan yapılan kara yolu taşımacılığı
  • Ro-Ro gemileriyle kara yolu araç gereçleriyle İtalya üzerinden yapılan taşımacılık

Kapıkule Sınır Kapısı’ndan Yapılan Taşımacılık

Kapıkule üzerinden yapılan taşımacılık önemli bir paya sahip olmasına rağmen, transit geçiş ülkeleri gümrüklerindeki uzun bekleme süreleri, geçiş belgeleri sınırlamaları, geçiş ücretleri, tahditli yol ve geçiş süreleri nedeniyle zaman zaman sorunlu bir güzergâh hâlini alabilmektedir. Uluslararası kara yolu taşımacılığında özellikle kara yolu taşıtlarının geçiş sınırlamalarının bulunduğu transit güzergâhında bulunan ülkelerde vagonların üzerinde taşınarak varış ülkesine sevk edilmeleri zorunlu hâle gelmiştir. Türkiye ile Avrupa Birliği ülkeleri arasında demir yolu aktarmalı taşımacılık bu sınırlamaların bulunduğu Avusturya geçişlerinde yapılmaktadır.

 

Kara yolu Güzergâhında Kullanılan Başlıca Hatlar

  • Bulgaristan – Romanya – Macaristan – Avusturya hattı
  • Bulgaristan – Yugoslavya – Macaristan – Avusturya hattı
  • Bulgaristan – Yugoslavya – Hırvatistan – Slovenya – Avusturya hattı
  • Bulgaristan – Yugoslavya – Hırvatistan – Slovenya – İtalya hattı

Ro-Ro Gemileriyle Yapılan Taşımacılık

Uluslararası kara yolu taşımacılığında geçiş sınırlamaları, transit sürelerinin uzun zaman alması, taşımacılığın toplam maliyetlerinin düşürülmesi gibi nedenlerle kara yolu araçlarının deniz yolu Ro-Ro gemilerine bindirilmesi bir zorunluluk hâlini almıştır. Ro-Ro gemileri taşıma seçeneği olan gemi türüdür. Taşıt gibi, konteyner de taşıyabilir.Ayrıca paletli yüklerin de taşındığı görülmektedir.
Ro-Ro gemileri aşağıdaki taşıt türlerini taşıyabilir:

  • Şasili treyler (çekicili, çekicisiz)
  • Treyler, semi treyler
  • Diğer tekerlekli yükler (kamyon vb.)

Ro-Ro’larla gelişen kombine taşımacılık, tramp veya düzenli hat taşımacılığındaki limanların taşıma sistemindeki önemini azaltmıştır. Ro-Ro gemileri için kamyonların çıkışlarına uygun iskelelerin oluşturulması dışında hiçbir yükleme ve boşaltma araç, gereç ve donanımına gerek duyulmaz.
Ro-Ro taşımacılığının hasarsız, emniyetli ve hızlı taşıma imkânı sunması, gümrüklerde daha az zaman kaybı ile geçiş daha rekabetçi taşıma ücretleri demektir. Türkiye’nin Ro-Ro taşımacılığı ile alternatif konumdaki kara yolu transit taşımacılık güzergâhında bulunan ülkelerde sıkça görülen çalınma ve yağmaların önüne geçilmektedir. Eşyaların ünite hâline getirilerek Ro-Ro ile kombine taşımacılık yapılması hasar riskini azaltmaktadır. Ro-Ro taşımacılığının üstünlükleri şu şekilde belirtilebilir:

Kara yolu araçlarının Ro-Ro gemileriyle taşınması araçların yıpranma paylarını aza indirir.

  • Kara yollarının bakım ve onarımında tasarruf sağlar.
  • Kara yolu trafik sıkışıklığı ve kaza risklerini azaltır.
  • Belirgin döviz tasarrufu sağlar.
  • Bazı hatlarda zaman kazancı sağlar.
  • Teslimatta düzen ve planlama yapılmasına olanak sağlar.

Ro-Ro Güzergâhları

  • İstanbul + Çeşme – Trieste Ro-Ro hatları

Büyük filoya sahip nakliyecilerin çoğunun ağırlıklı olarak kullandıkları hatlardır. Doğu Avrupa ülkelerindeki tonaj sınırlamalarına tabi olmaması ve araçların daha az km yapması nedeni ile tercih sebebidir.

  • Patra + Igoumenitsa – Bari + Ancona Ro-Ro hatları

Güney İtalya, Güney Fransa ve İspanya’ya sefer yapan nakliyecilerin tercih ettikleri ana hatlardır. Maliyetlerin daha düşük olması ve süre avantajı getirmesi nedeni ile tercih sebebidir.

  • Haydarpaşa-Trieste, Samsun-Novorossisk, Trabzon-Sochi ve Zonguldak-Ukrayna hatları ağırlıklı olmak üzere, toplam 20’nin üzerinde Ro-Ro hattında seferler gerçekleştirilmektedir.